Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından hayata geçirilen düzenlemeyle, 5 Haziran 2026 tarihi itibarıyla vadesi geldiği halde ödenmemiş kapsamdaki kamu alacaklarının tecil ve taksitlendirilmesine imkan sağlandı. Borçlunun durumuna göre ödeme süresi 72 aya kadar çıkabilirken, düzenleme kapsamında yıllık yüzde 29 tecil faizi uygulanıyor. Uygulamadan yararlanan mükellefler için ilk taksit ödeme tarihi ise 30 Eylül 2026 olarak belirlendi.
“BU ESASINDA BİR YAPILANDIRMA DEĞİL”
Alanya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (ALSMO) Başkanı Tevfik Atar, düzenlemenin kamuoyunda klasik anlamda bir yapılandırma gibi algılandığını ancak mevcut tecil ve taksitlendirme sisteminin kapsamının genişletildiğini söyledi.
Atar, “Bu esasında bir yapılandırma değil. Mevcut idari uygulamada tecil ve taksitlendirmesinin kapsamını genişlettiler. Önceden tecil ve taksitlendirme daha zordu. Bir tebliğle bunu değiştirdiler” dedi.
Yüzde 29 tecil faizinin esnafın beklediği kapsamlı borç rahatlamasını sağlamadığını savunan Atar, önceki yapılandırmalarda olduğu gibi faiz yükünün azaltılması ve borçların uzun vadeye yayılmasının beklendiğini ifade etti.
Atar, “Ödeme anlamında, gecikme faizi anlamında esnafın beklediği ölçüde bir kazanç olmadı. Burada önemli olan taraf, hesaplarına bloke gelen veya gelebilecek işletmelerin ticari faaliyetlerini sürdürebilmelerinin önünün açılması” diye konuştu.
“5 HAZİRAN SONRASI BORÇLAR KAPSAM DIŞINDA”
Uygulamanın Alanya açısından önemli noktalarından birinin kapsama alınan borçların tarihi olduğunu belirten Atar, 5 Haziran sonrasında vadesi gelen vergi borçlarının bu düzenlemenin dışında kaldığına dikkat çekti.
Alanya’da ticari hareketliliğin ağırlıklı olarak yaz döneminde başladığını vurgulayan Atar, “Bizim burada sezon Haziran, Temmuz, Ağustos ve Eylül. 5 Haziran’a kadar olan borçlar zaten önceki döneme ait. Asıl ticaret Mayıs ayından sonra hareketleniyor. Haziran, Temmuz, Ağustos ve Eylül döneminde ortaya çıkan yükümlülükler ise ayrıca devam ediyor” ifadelerini kullandı.
Atar, işletmelerin bir taraftan taksitlendirilmiş eski borçlarını, diğer taraftan güncel vergi ve işletme giderlerini karşılamak zorunda kaldığını belirterek bunun nakit akışını zorlaştırdığını söyledi.
“BLOKE TİCARİ HAYATI AKSATIYOR”
Vergi borçları nedeniyle banka hesaplarına uygulanan blokelerin işletmelerin günlük faaliyetlerini doğrudan etkileyebildiğini ifade eden Atar, çek, kira ve personel maaşı gibi ödemelerin aksayabildiğine dikkat çekti.
Atar, “İnsanlar kendiliğinden borcunu ödemiyor değil. Ticaret iyi gitmiyor, nakit dönmediği için vergi dairesine olan borçlarını ödemekte zorlanıyorlar. İşletmenin bir taraftan borcunu öderken diğer taraftan faaliyetini de sürdürebilmesi gerekiyor” dedi.
Taksitlerin ödenememesi halinde tecil uygulamasının bozulabileceğini belirten Atar, bu durumda işletmelerin yeniden tahsilat işlemleriyle karşı karşıya kalabileceğini kaydetti.
“EKİM VE KASIMDA DAHA NET GÖRÜLECEK”
Alanya’da 2026 turizm sezonunun esnaf açısından beklentilerin altında kaldığını savunan Atar, ekonomik sıkıntının sezon sonrasında daha belirgin hale gelebileceğini söyledi.
Atar, “Birçok esnaf kepenk kapattı. Kapatmayı bekleyen de çok sayıda işletme var. Bunu Ekim ve Kasım aylarında daha fazla görebiliriz. Sezon henüz tamamen bitmedi, insanlar şu anda nefes almaya çalışıyor” diye konuştu.
“BIRAK YAPILANDIRMAYI, KİRALARIMIZI BİLE ÖDEYEMİYORUZ”
Alanya’da erkek giyim mağazası işleten Özgür Çetin de piyasadaki nakit sıkışıklığının esnafın borç ödeme gücünü önemli ölçüde etkilediğini söyledi.
Hesaplardaki blokelerin kaldırılmasının tek başına sorunu çözmediğini belirten Çetin, “Bloke kaldırıldı ama devamında yapılandırdığımız taksitleri işlerin olmamasından dolayı ödeyemedik. Sezon güzel geçseydi borcumuzu öderdik. Çok kötü bir sezon geçirdik. Şu anda bırak yapılandırmaları, kiralarımızı bile ödemekte zorlanıyoruz” dedi.
Banka hesapları ve mal varlıkları üzerindeki kısıtlamaların ticari faaliyeti zorlaştırdığını söyleyen Çetin, esnafın önce kazanabilir hale gelmesi gerektiğini ifade etti.
Çetin, “Kazansak vergimizi seve seve öderiz. Ama kazanmadığımız zaman vergiyi, kirayı, krediyi ve diğer giderleri aynı anda nasıl ödeyeceğiz? Şu anda piyasa çok ağır” diye konuştu.
“300 TAKIMDAN 10 TAKIMA DÜŞTÜ”
Turizmde yaşanan daralmayı kendi işletmesindeki satışlardan örnek vererek anlatan Çetin, yabancı turistlere yapılan satışların geçmiş yıllara göre ciddi şekilde azaldığını söyledi.
Çetin, “2023’te yabancı müşterilere örneğin 300 takım sattıysam, bu yıl yaz boyunca 10 takım zor sattık. Yerli müşterinin de alım gücü ortada. Satış çok ağır dönüyor ve bu da kazanca yeterince yansımıyor” ifadelerini kullandı.
