EKONOMİ

İNŞAAT SEKTÖRÜNDE MALİYET KISKACI

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan mart ayı inşaat üretim endeksi verilerini değerlendiren sektör temsilcileri maliyet artışları, finansmana erişim zorlukları ve küresel enerji krizinin sektöre etkilerini analiz etti.

Alanya Emlak Komisyoncuları Derneği Başkanı Abdullah Tuncer, inşaat üretim endeksinin yıllık bazda yüzde 1,2, aylık bazda ise yüzde 4,5 oranında gerilediğini anımsatarak bina inşaatındaki yıllık azalmanın yüzde 3,6 seviyesine ulaştığını kaydetti.
"MALİYETLER METREKARE BAŞINA 1500 EURO SEVİYESİNDE”
Küresel ölçekte yaşanan enflasyon ve enerji krizinin inşaat maliyetlerini doğrudan etkilediğini vurgulayan Tuncer, "Bugün Alanya özelinde inşaat maliyetlerini metrekare bazında hesapladığımızda 1500 Euro civarında bir tabloyla karşılaşıyoruz. Ancak piyasadaki mevcut satış fiyatları, bu maliyetlerin altında seyrediyor. Vatandaşlarımıza, maliyetin dahi altında kalan bu fiyatlardan faydalanarak konut ihtiyaçlarını gidermelerini tavsiye ediyorum" dedi.
ENERJİ PİYASALARINDAKİ DALGALANMA VE SAVAŞ ETKİSİ
İnşaat sektörünün son üç yıldır durağan bir seyir izlediğini belirten Tuncer, üretimdeki düşüşün temel nedenlerinden birinin enerji maliyetleri olduğunu söyledi. Tuncer, İran ve ABD arasındaki gerilimin enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açtığını ifade ederek; "Savaşın getirdiği belirsizlik ve enerji fiyatlarındaki artış, inşaat maliyetlerini ciddi manada tetikliyor. Bu durumun önümüzdeki süreçte fiyatlara artış olarak yansımaya devam edeceğini öngörüyoruz" diye konuştu.
İKAMET KISITLAMASI ALANYA’DAKİ TALEBİ DÜŞÜRDÜ
Alanya özelinde sektörü etkileyen yerel faktörlere de değinen Tuncer, son 3,5-4 yıldır uygulanan ikamet kısıtlamaları nedeniyle yabancı yatırımcı ilgisinin azaldığına dikkat çekti. Hem yükselen maliyetler hem de düşük seyreden talep nedeniyle sektörün zor bir dönemden geçtiğini belirten Tuncer, piyasanın canlanması için maliyet ve talep dengesinin yeniden kurulması gerektiğini sözlerine ekledi.

"FİNANSMANA ERİŞİM VE YÜKSEK FAİZ BASKISI SÜRÜYOR"
İnşaat sektörünün Türkiye ekonomisinin lokomotifi olduğunu hatırlatan TPPP Emlak Profesyonelleri Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Sehhan Arabacı ise, üretimdeki gerilemenin temel nedenlerine dikkat çekerek; "Mart ayı verileri, inşaat tarafında hem aylık hem yıllık bazda bir yavaşlamaya işaret ediyor. Özellikle finansmana erişimde yaşanan zorluklar, yüksek faiz ortamı ve artan işletme giderleri yatırım iştahını baskılıyor. Üretimdeki bu düşüş sadece müteahhitleri değil, gayrimenkul başta olmak üzere tüm bağlı sektörleri doğrudan etkiliyor" dedi.
"ARZ SORUNU KONUT FİYATLARINI TETİKLEYEBİLİR"
Arabacı, üretimdeki yavaşlamanın orta vadede ciddi bir konut arzı sorunu yaratabileceği konusunda uyararak; “Yatırım kararlarının ertelenmesi piyasada temkinli bir bekleyişe yol açıyor. Demir, çimento, enerji, işçilik ve lojistik giderlerindeki artış firmaların hareket alanını daraltıyor. Üretimin azalması, ilerleyen süreçte artan talebe yetişilmesini zorlaştırarak konut fiyatları ve kiralar üzerinde yukarı yönlü yeni bir baskı oluşturabilir” diye konuştu.
"SEKTÖR İÇİN DESTEKLEYİCİ ADIMLAR ATILMALI"
Küçük ve orta ölçekli firmaların sürdürülebilirliği için güven ortamının ve finansal kolaylıkların şart olduğunu vurgulayan Arabacı, "Sektörün yeniden ivme kazanması için finansmana erişim kolaylaştırılmalı ve maliyet baskısını hafifletecek düzenlemeler hayata geçirilmeli. İnşaat sektörü sadece bina üretmez; istihdam sağlar ve onlarca yan sektörü harekete geçirir. Bu nedenle üretimdeki düşüş sinyalleri dikkatle takip edilmeli, uzun vadeli güven ortamı desteklenmeli. Aksi takdirde maliyet artışları karşısında KOBİ ölçekli firmalarımız daha fazla zorlanacak” ifadelerini kullandı.

“MALİYET ARTIŞLARI FİYATLARA YANSIYACAK"
Mustafa Kayaalp İnşaat ve Gayrimenkul sahibi Mustafa Kayaalp de, küresel krizlerin ve enerji maliyetlerinin sektöre olan etkisine dikkati çekti. Dünya genelindeki savaşlar ve krizlerin petrol fiyatlarını tetiklediğini belirten Kayaalp, bu durumun iğneden ipliğe her kalemde fiyat artışına yol açtığını ifade etti. İnşaat sektörünün de bu artışlardan doğrudan etkilendiğini vurgulayan Kayaalp, "Maliyetlerin artması demek, konut fiyatlarının doğrudan bu durumdan etkilenmesi demektir. Üretici firmaların maliyetleri yükseleceği için bu durum satış fiyatlarına da kaçınılmaz olarak yansıyacaktır. TÜİK verilerinde de gördüğümüz üzere satışlarda geçen yılın aynı ayına göre bir düşüş ve ters orantı söz konusu" dedi.
"YAZ SEZONUNDAN UMUTLUYUZ"
Mevcut tabloya rağmen gelecek dönem için iyimser olduklarını dile getiren Kayaalp, özellikle bölge turizmiyle birlikte sektörün canlanmasını beklediklerini söyledi. Kayaalp, "Bu ay böyle bir tablo oluştu ancak önümüz yaz sezonu. Ümitli olmak zorundayız. Sezonun başlamasıyla birlikte, Alanya özelinde son iki aya kıyasla ciddi bir hareketlilik bekliyorum. Sezonun güzel geçeceğini umut ediyoruz" ifadelerini kullandı.