Alanya Çevre Eğitim ve Mavi Bayrak Derneği (ALÇED) Başkanı Şerefnur Kayhan, Caretta Caretta ve yeşil deniz kaplumbağalarının yumurtlama alanlarına 30 Eylül’e kadar 20.00-08.00 saatleri arasında giriş yasağı getirildiğini duyurdu. Türkiye'de nesli tehlike altında olan Caretta caretta ve Chelonia mydas (yeşil deniz kaplumbağası) türlerini korumak amacıyla, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı iş birliğiyle kumsallara gece giriş yasağı getirildiğini hatırlatan Kayhan, “Uygulama, üreme ve yavrulama dönemi olan 1 Mayıs - 30 Eylül tarihleri arasında her gece 20.00 ile 08.00 saatleri arasında geçerli. Deniz kaplumbağalarının güvenle yumurtlayabilmesi ve yavruların denize ulaşabilmesi için belirlenen 21 önemli yuvalama kumsalı gece saatlerinde tamamen bu canlılara bırakıldı. Bu saatler arasında söz konusu kumsallarda sahile giriş yapmak, çadır kurmak, kamp yapmak ve gecelemek, araç ile kumsala girmek, ateş ve mangal yakmak kesinlikle yasak. Yumurtlama habitatına ve canlıların yaşam döngüsüne zarar veren yasakları ihlal edenlere yüksek idari para cezaları uygulanıyor. Şahıslar için yasakları ihlal etmenin cezası 699 bin 245 TL olarak uygulanıyor. Tüzel kişiler ve kurumlar için bu ceza miktarı 3 katına (yaklaşık 2.1 milyon TL) kadar çıkabiliyor” dedi.
DEMİRTAŞ VE GAZİPAŞA DA LİSTEDE
Yasak kapsamında Antalya başta olmak üzere Akdeniz kıyılarındaki en kritik 21 üreme alanının koruma altında olduğunu açıklayan Kayhan, “Bu kumsallar genel olarak şöyle: Antalya’da Belek, Kızılot, Demirtaş, Gazipaşa, Patara, Kale, Kumluca, Olimpos-Çıralı, Tekirova, Muğla’da Ekincik, Dalyan, Dalaman, Fethiye, Mersin’de Göksu Deltası, Alata, Davultepe, Kazanlı, Anamur, Adana’da Akyatan, Yumurtalık, Hatay’da Samandağ. Bu dönemde gündüzleri tatilcilerin kullanımına açık olan plajlar, geceleri deniz kaplumbağalarının üreme alanı olarak koruma altına alınıyor. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü'nün konuyla ilgili hazırladığı kapsamlı mevzuata Deniz Kaplumbağalarının Korunması Hakkında Genelge bağlantısından ulaşabilirsiniz” diye konuştu.
“LÜTFEN YUVALARI BİZ BİLDİRİN”
Kendisine telefonla iletilenler karşısında şok olduğunu söyleyen Kayhan, “Ceza almamak için yuvalamaları engelleyen yerler olduğunu ilettiler. İnanın huyumu bildikleri için isim vermediler yoksa onları burada yazmaktan hiç çekinmem. Bakanlık talimatı doğrultusunda Alanya bölgesinde Demirtaş ve Gazipaşa arasındaki koruma alanları yer alıyor. Bu yerlerde akşam 20.00 ila sabah 08.00 saatleri arası o bölgeler yasak. Bu demek değil ki cezası olmayacak diye diğer yerler kontrol altında olmayacak. (Lütfen yuvaları bize bildirin. Yumurtlama sırasında flaşları açıp foto çekmek için üzerine üzerine gitmeyin yumurtlamadan geri dönmesinler. Sadece kırmızı ışığı algılamazlar) Nesli tükenen deniz kaplumbağalarının da canlı olduğunu ve deniz dibi habitatı için onları korumak zorunda olduğumuzu unutmayalım. Onların hiçbir zararı yok. Aksine deniz kaplumbağaları deniz ekosisteminin dengesini koruyan kritik canlılardır. Bölgemizde 2 cinsi görülmektedir: Caretta Caretta ile yeşil deniz kaplumbağası. Caretta Caretta güçlü çeneleriyle yengeç ve kabuklu deniz canlılarını parçalayarak diğer deniz canlılarına besin sağlarlar; ayrıca deniz anaları popülasyonunu dengede tutarlar. Kumsallara bıraktıkları yumurtalarla da kıyı ekosistemini ve kumulları gübrelendirirler. Dip kısımlarda beslenerek deniz tabanının havalanmasına ve su kalitesinin kontrol edilmesine yardımcı olurlar. Yeşil deniz kaplumbağaları (Chelonia mydas), deniz çayırlarını düzenli olarak tüketip besin döngüsünü sağlayarak deniz florasının sağlığını korur. Bu otçul beslenme düzenleri; denizlerin aşırı gölgelenmesini, akıntıların engellenmesini ve zararlı küf oluşumlarını önleyerek kıyı ekosistemlerini ve diğer deniz canlılarını dengede tutar” ifadelerini kullandı. – Erkan Uysal